Maternji jezik i jezici sveta

Maternji jezik, kao što sam naziv sugeriše, jezik je kojim govori majka, prvi jezik koji dete usvaja. Maternjim jezikom može se nazvati i jezik sa kojim se neka osoba identifikuje (ne mora nužno biti jezik majke). Najopštije govoreći, maternji jezik u osnovi identifikuje čoveka od najranijih dana.

Psihološke činjenice

Najnovija istraživanja kognitivnih psihologa sa Univerziteta Dekart u Parizu utvrdila su da bebe već u toku prve godine života mogu da razlikuju glasove maternjeg jezika od glasova drugih jezika. Nakon tog perioda, posle prve godine, fokusiraju se na fonetiku i usvajaju gramatičke obrasce svog maternjeg jezika. Sa neverovatnom brzinom razvoja mozga razvijaju se i lingvističke veštine deteta. Maternji jezik, dakle, otvara put ka spoznaji sveta.

Kako jezik „umire”

Prema nekim procenama u svetu na svakih petnaest dana nestane po jedan jezik. Tome umnogome doprinose moderne tehnologije i način komunikacije koji teži da se formira na globalnom nivou po sistemu – zakon jačeg. Tačnije, frekventniji jezici i jezici tehnološki razvijenijih država moćniji su na bojnom polju komunikacije. A najugroženiji su jezici primitivnih zajednica tehnološki nerazvijenih i sa malim brojem govornika. Jezik može izumreti tako što izumru njegovi govornici, a može nestati i tako što govornici napuste maternji jezik u korist nekog drugog jezika. Jedan jezik može ubiti drugi. Smatra se da je neki jezik ugrožen onda kada se u okviru sistema obrazovanja ne uči u školama kao maternji jezik i gde ne postoji mogućnost prenošenja jezika na sledeću generaciju.

Određeni jezici su nastali silom politike iako su samo varijacije jednog istog jezika. A iznedren je i termin za sistemsko, političko uništavanje jezika – lingvocid. Nekim manjim etničkim grupcijama kojima preti izumiranje ili asimilacija jezik je ključan oslonac vlasitog identiteta.

Polovina ljudi na svetu danas pored maternjeg govori još jedan jezik.

Vavilonska kula danas

Danas se u čitavom svetu govori na približno 7.000 jezika. Prema predviđanjima, a s obzirom na trenutna nastojanja, polovina će ih iščeznuti do kraja veka. Preko 900 jezika je upravo u izumiranju, a više od 1.500 je ugroženo.

Naš jezik pripada indoevropskoj porodici jezika, koja je najbrojnija na svetu, i slovenskoj grupi jezika, koja je najbrojnija u Evropi. Srpski jezik ima oko 8.570 000 govornika u celom svetu. Prema Popisu iz 2011. srpskim jezikom u Srbiji govori 6.330.919 ljudi. Preko 700.000 stanovnika Srbije govori i drugim jezicima koje smatra maternjim. Srpski jezik je jedini jezik koji ima dva pisma – ćirilicu i latinicu.

Veoma važna činjenica jeste da je raznolikost jezika u svetu važan činilac kulturne i etnološke raznolikosti ljudskih zajednica. Dobro je da smo različiti i da negujemo identitet svog jezičkog i kulturnog nasleđa svesni vrednosti koju posedujemo i poštovanja prema drugim.

Možda Vavilonska kula na kraju i nije toliko loše ispala.

PODELI

POSTAVI ODGOVOR

Please enter your comment!
Please enter your name here